Breedspoorlocomotieven Nederland

 

De allereerste spoorlijn in Nederland werd aangelegd in breedspoor, met een spoorwijdte van 1945 mm. Tussen 1865 en 1866 werd al het breedspoor omgebouwd naar normaalspoor. Helaas is er niets bewaard gebleven van het oorspronkelijke breedspoormaterieel, wat jammer is voor historici en treinliefhebbers.

Spoorwijdte en Spoorbreedte

De spoorwijdte is de afstand tussen de binnenkanten van de koppen van de twee spoorstaven. Een spoorwijdte van 1435 mm wordt aangeduid als normaalspoor. Afwijkende afstanden worden breedspoor of smalspoor genoemd. Smalspoor komt vaak voor in bergachtige gebieden vanwege de uitdagende terreinomstandigheden. Het is belangrijk om spoorwijdte niet te verwarren met spoorbreedte. Spoorbreedte verwijst naar de afstand tussen de middelpunten van de koppen van de rails (zie afbeelding). Bij normaalspoor is de spoorbreedte gemiddeld 1500 mm, afhankelijk van het gebruikte railprofiel.

Bij dubbelspoor is de afstand tussen de hartlijnen van de twee sporen in Nederland doorgaans 4 meter. Op emplacementen is deze afstand meestal iets groter, namelijk 4,5 meter.

(Sommige experts maken een punt van terminologie en claimen dat treinen rijden op spoorstaven in plaats van rails – omdat je aan rails gordijnen ophangt. Toch houden wij de naam van deze website gewoon "Langs de rails".)

Bron: nicospilt.com/index_spoorwijdte.htm

Enkele van de bekendste breedspoorlocomotieven in Nederland waren de iconische stoom-locomotieven:

 

Pagina bijgewerkt/gecontroleerd: 26 november 2025